Książka pomaga zorganizować ciekawe zajęcia z wychowankami. 20 scenariuszy lekcji wychowawczych proponowanych do realizacji nie tylko w gimnazjum pozwala nauczycielowi pomóc uczniom poznać się wzajemnie, zintegrować, uwrażliwić na innych, rozwinąć własną osobowość, radzić sobie z uczuciami i emocjami, a także poznać zasady dbania o środowisko i bezpieczeństwa w cyberprzestrzeni.

O Autorce:
Ewa Molska — nauczyciel dyplomowany z doświadczeniem w pracy w szkole podstawowej, gimnazjum i liceum. Absolwentka Wydziału Matematyki i Informatyki Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu oraz studiów podyplomowych z zakresu reformy systemu edukacji. W 2003 r. wyróżniona w konkursie na najlepszy scenariusz lekcji wychowawczej opublikowany w Poradniku Wychowawcy; współautorka publikacji z zakresu pracy wychowawczej w szkole – Biblioteka w Szkole.


Lekcja 5 - Gdzie jest moje miejsce w szkole? (format pdf)

Czasem zdarza się, że my nauczyciele, zupełnie bezpodstawnie oczekujemy od młodzieży gimnazjalnej dorosłych, dojrzałych zachowań. Pragniemy, by postępowali w sposób wyważony i racjonalny. Jesteśmy niezadowoleni i zniechęceni, gdy nie otrzymujemy tego, na co tak uparcie czekamy.
Pędząc, by zdążyć przed kolejnym egzaminem, wtłaczając uczniom pospiesznie kolejne regułki, by wykazać się w analizach, nie dostrzegamy najważniejszego – zagubionego w chaosie nieznanych emocji i wrażeń – bardzo młodego człowieka. Tak naprawdę jeszcze dziecka, często ukrytego pod kolejną z wielu masek. Dziecka, które dopiero uczy się, przy pomocy nas nauczycieli, ale i rodziców, i rówieśników, jak radzić sobie z zachodzącymi w jego organizmie i głowie zmianami.
W książce Kaktusy dojrzewania pragnę ten trudny dla młodzieży kolczasty etap złagodzić oraz pomóc we wzajemnym zrozumieniu – dorosłych przez, jeszcze cały czas dzieci, jak i dzieci przez dorosłych.
Jakiś czas temu miałam możliwość przyglądania się i uczestniczenia w pracy nauczycieli w niewielkiej miejscowości, w samym sercu Wielkopolski, w której znajdowała się nieduża, świetnie wyposażona szkoła. Główna idea, jaka przyświecała pedagogom w pracy, to zdrowo pojmowane zrozumienie dziecka, czyli empatyczny i prawdziwy kontakt nauczyciela z uczniem, wsłuchanie się w potrzeby dojrzewającego człowieka. Pracujący w tej szkole nauczyciele stali się prawdziwymi mistrzami w swojej dziedzinie, pozostawili trwały ślad w mojej psychice, dlatego teraz próbuję na nowo obudzić nabyte umiejętności i wykorzystać doświadczenie, by przekazać interesującą wiedzę w postaci 20 scenariuszy lekcji wychowawczych. Metody pracy są inne, przystosowane do współczesnych czasów, ale co ważne – główny nurt – wrażliwość na dziecko, pozostaje.
Scenariusze dotyczą głównie uczniów gimnazjum i mogą być realizowane przez nauczycieli w ciągu trzech lat nauki, ale równocześnie mogą stanowić podstawę ciekawych lekcji na innych poziomach edukacyjnych. Tematyka tych zajęć jest związana z poznaniem i zrozumieniem siebie, swoich rówieśników i oddalonych od nich, bardziej lub mniej, dorosłych. Scenariusze ukierunkowane są na uzmysłowienie własnych marzeń i pragnień, a także emocji i uwrażliwienie na otaczający nas świat.
Pragnę zaznaczyć, że zajęcia te, w wypadku konstruowania planu wychowawczego dla danej klasy, powinny być uzupełnione o tematykę programu wychowawczego, indywidualnego dla każdej szkoły. Scenariusze zawierające trudniejsze ćwiczenia oznaczone zostały symbolem*. Warto, decydując się na ich realizację, zasięgnąć opinii i pomocy pedagoga lub psychologa szkolnego.
Każdy z 20 scenariuszy był wielokrotnie wykorzystywany przeze mnie w najróżniejszych grupach młodzieży gimnazjalnej. Większość, po drobnych modyfi kacjach, z powodzeniem udało mi się przeprowadzić także w szkole podstawowej i ponadgimnazjalnej. Mam zatem pewność, że ich skuteczność jest sprawdzona i uzasadniona. Prezentowane konspekty charakteryzują się stałą kompozycją lekcji. Schemat kolejnych etapów, pomimo stosowania w zasadniczej części zróżnicowanych metod, jest niezmienny. Jak wynika z moich obserwacji – to szczególnie ważne w wypadku pracy z młodzieżą gimnazjalną. Ta grupa wiekowa w dużym stopniu potrzebuje opieki podczas zajęć. Pewna przewidywalność każdej lekcji gwarantuje poczucie bezpieczeństwa. Młodzież jest wtedy w pełni świadoma, co może się na tych zajęciach wydarzyć i jakie są wobec niej nasze oczekiwania. Nam za to, nauczycielom, taka specyfi ka pracy pozwala uzyskać oczekiwane efekty. W grupach młodszych (szkoła podstawowa), jak i starszych (szkoła ponadgimnazjalna) możemy pozwolić sobie na większą dowolność w doborze poszczególnych etapów lekcji.
Mam nadzieję, że znajdujące się w pierwszej części krótkie wskazówki pozwolą na bezproblemowe przeprowadzenie zajęć i przyczynią się do sukcesów wychowawczych.